COĞRAFYANIN KONUSU Coğrafya; Eski Yunanca

geo (yer) ve graphien (tasvir) kelimelerinin birleşmesinden oluşmaktadır. Coğrafya

doğal çevre ile insan arasındaki ilişkiyi inceleyen pozitif bir bilim dalıdır. Coğrafyanın asıl konusu insandır. Bundan dolayı coğrafya

insanı etkileyen doğal çevre ve burada gerçekleşen olayları

neden

sonuç ilişkisi içerisin-de ve dağılış ilkesine göre inceler. Doğal çevre

cansız çevre ve canlı çevre olmak üzere iki kısma ayrılır. Cansız Çevre: Taşküre dediğimiz

yerkabuğu ve onun üzerinde oluşan dağlar

ovalar

platolar ve taşların ayrış-masıyla oluşan topraklar. Su küre dediğimiz

büyük kara parçaları arasındaki büyük su kütleleri olan okyanus ve de-nizler

kara içlerindeki çanaklara suların dolmasıyla oluşan göller ve belirli bir yatakta

eğim doğrultusunda akan akar-sular. Hava küre veya atmosfer dediğimiz

yeri saran hava tabakasında gerçekleşen sıcaklık

yağış

rüzgar dediğimiz iklim olayları

cansız çevre dediğimiz doğal çevrede gerçekleşen olaylardır. Canlı Çevre: Bitki

hayvan ve insanın kendisi canlı çev-reyi oluşturur. İnsan

yaşamını devam ettirebilmek için do-ğal çevresinden yararlanır. Bu bilgilere göre coğrafyanın konusu: 1. İnsanın yaşadığı çevredeki yüzey şekillerini (dağ

ova

plato vb.)

yağış

sıcaklık

rüzgar gibi iklim özelliklerini

bitki örtüsünün yetişme koşullarını ve toprakların oluşumunu araştırır ve bütün bunların yeryüzündeki dağılışını inceler. 2. İnsan nüfusunu

insanın yeryüzündeki dağılışını etkile-yen; yerleşmelerin kuruluşunda etkili olan doğal

beşeri ve ekonomik faktörleri inceler. Doğal ortamın

tarım sanayi

ulaşım

ticaret gibi ekonomik etkinlikler üzerindeki etkilerini inceler. Coğrafyanın araştırma alanı çok geniş bir yelpazeye yayılmıştır. Bu nedenle

araştırmalarını yaparken birçok bilim dalından yararlanır. Coğrafya’ya Yardımcı Bilim Dalları Jeoloji: Yer kabuğunun oluşumunu

yapısını ve hareketlerini inceleyen bilim Jeofizik: Yer kürenin fiziksel yapısını inceleyen bilim Jeodezi: Yer ölçüm bilimi Meteoroloji: Atmosfer olaylarını inceleyen bilim Hidroloji: Suyun fiziksel

kimyasal ve biyolojik özelliklerini inceleyen bilim Biyoloji: Bitki (Botanik) ve hayvanların (Zooloji) yaşam işlevlerini inceleyen bilim Astronomi: Gök bilimi Petrografya: Taş bilimi Pedoloji: Toprak bilimi Antropoloji: İnsanın kökenini ve ırklarını incele-yen bilim Sosyoloji: Toplumun kültürel ve sosyal özellikle-rini inceleyen bilim Etnoloji: Toplumun yapısını ve gelişimini incele-yen bilim İktisat : İnsanın üretim ve tüketimini ve ekonomik faaliyetlerini inceleyen bilim Demografi: Nüfus bilimi

Tarih

İstatistik

Matematik COĞRAFYANIN BÖLÜMLERİ Coğrafya

Genel Coğrafya ve Yerel Coğrafya olmak üzere iki ana bölüme ayrılır. A. GENEL COĞRAFYA 1- Fiziki Coğrafya: Yeryüzünde doğal ortamı oluştu-ran bitki

hayvan

yer şekilleri

iklim

toprak gibi öğeleri ve bunlar arasındaki ilişkileri inceler. İncelediği konulara göre Fiziki Coğrafya

şu dallara ayrılır; Jeomorfoloji: Dağ

ova

plato ve diğer yüzey şe-killerini inceler ve oluşumunda etkili olan iç ve dış kuvvetlerin etkilerini açıklar. Klimatoloji: İklim ve iklim tiplerini ve yeryüzün-deki dağılışlarını inceler. Biyocoğrafya: Bitki ve hayvan topluluklarının yeryüzündeki dağılışını ve nedenlerini inceler.